საფუძვლიანად ვიცოდეთ ყველაფერი თხილის შესახებ და თავდაუზოგავად ვებრძოლოთ მასზე გავრცელებულ დაავადებებს

კარმიდამო ჩემი

საფუძვლიანად ვიცოდეთ ყველაფერი თხილის შესახებ და თავდაუზოგავად ვებრძოლოთ მასზე გავრცელებულ დაავადებებს

2019 აგვ 8 13:17:28

ვიცით თუ არა ყველაფერი თხილის მცენარის შესახებ, რომელსაც ქართველმა კაცმა მეოცე საუკუნის მიწურულს მარჩენალი კულტურა უწოდა, თუმცა, ჩვენში გავრცელებული ადრიდანვე იყო? გვაქვს თუ არა უნარი და შესაძლებლობები, მიზანმიმართულად, ცოდნით აღჭურვილი და თავდაუზოგავი გულმოდგინებით ვიბრძოლოთ სწორედ ამ სასიცოცხლოდ აუცილებელი კულტურის დაავადებებისგან გამოსატაცებლად, საჭირო გეგმაზომიერებით, თანამედროვე სტანდარტების მიხედვით, რასაც კარგად განვითარებული ქვეყნების მოწინავე გამოცდილება გვთავაზობს და არა სტიქიურად და დაუგეგმავად.

თხილი უძველესი კულტურაა და წარმოშობილია დედამიწის ისტორიის მეოთხეული პერიოდის შუა ეპოქაში, 8 000-5 500 წელს, ჩვენს წელთაღრიცხვამდე. ამ კულტურით დაკავებული იყო მთელი ჩრდილოეთ ევროპის უმეტესი ნაწილი. მისი დღევანდელი გავრცელების მაღალი ჰიმალაიდან კანადის ჩრდილოეთ საზღვრამდეა. თუმცა, ნარგაობანი თავმოყრილია შუა ევროპასა და მცირე აზიის ქვეყნებში, ჩინეთსა და სამხრეთ კავკასიაში, აშშ-სა და კანადაში. თხილის სასაქონლო პროდუქციას დიდი რაოდენობით აწარმოებენ თურქეთში, იტალიაში, ესპანეთში, აშშ-ში.

რაც შეეხება ჩვენს ქვეყანას, თხილი ძალიან კარგად არის ადაპტირებული საქართველოს ნიადაგურ-კლიმატურ პირობებს. უდიდესია მოსახლეობის მოთხოვნილება თხილზე და განუსაზღვრელია მისი დაკმაყოფილების პერსპექტივები.

ის საოცარი მცენარეა იმ მხრივ, რომ ძალზე სარგებლიანია მრავალი მიმართულებით და მისი მოვლა-მოყვანა ყველაზე ნაკლებ შრომატევადია სხვა კულტურებთან შედარებით, ამიტომ ის, როგორ ფართოდაც უნდა გავრცელდეს, არავითარ კონკურენციას არ უწევს სხვა კულტურებს.

თხილის გული ძალზე მდიდარია ცხიმებით _ 60-70%, ცილებით _ 15-16%. საუკეთესო გემოს მქონეა თხილის ზეთი, ორგანიზმი ადვილად ითვისებს მასში გახსნილ ვიტამინებს. ამიტომ მისი კვებითი ღირებულება ძალზე მაღალია. კალორიის მიხედვით თხილის გული ორჯერ აღემატება ხორბალს, სამ-ოთხჯერ _ ხორცს, 8-9-ჯერ _ რძეს.

თხილის გული დიდი რაოდენობით შეიცავს ლეციტინს, რომელიც ხელს უწყობს თავის ტვინის ნორმალურ მუშაობას, აფერხებს პარკისონის დაავადების წარმოშობას, აჯანსაღებს გულ-სისხლძარღვთა სისტემას, აუმჯობესებს მეხსიერებას. იგი მდიდარია კალიუმის, ფოსფორის და მაგნიუმის მარილებით, რომელთა ნაკლებობა ხშირად იწვევს გულის დაავადებებს, ნევროზს. თხილის მიღებით რეგულირდება ნივთიერებათა ცვლა. შეიცავს იოდს და ჩიყვის საწინააღმდეგოდ უებარი საშუალებაა.

თხილის ნაჭუჭის ნახარში სახალხო მედიცინაში ფართოდ გამოიყენება ხველების წინააღმდეგ. თხილის ხის და ბუჩქის მკვრივი, ლამაზი მერქანი გამოყენებას პოულობს საოჯახო და სხვა დანიშნულების ნაკეთობათა დასამზადებლად. თხილს აქვს ძლიერი და ამავე დროს ჰორიზონტალურად, ნიადაგის ზედა ფენებში განლაგებული ფესვები, რითაც ამაგრებს და იცავს ნიადაგს ეროზიისგან, რაც სხვა კულტურებისთვის გამოუყენებელ ადგილზე თხილის გაშენების შესაძლებლობას იძლევა.

თხილის უხვი და მყარი მოსავლის მიღების აგროტექნიკურ ღონისძიებათა კომპლექსში დიდი მნიშვნელობა ენიჭება თხილის კულტურის დაცვას პათოგენური მიკროორგანიზმებისგან, რომელთაც თავიანთი განვითარებისა და გავრცელებისთვის ხელსაყრელი პირობების დადგომისას შეუძლიათ, მნიშვნელოვანი ზიანი მიაყენონ აღნიშნულ კულტურას. აქედან გამომდინარე, თხილის კულტურაზე ასოცირებული მავნე მიკროორგანიზმების კვლევას, მათ გამოვლენას, აღრიცხვას, მათი გავრცელების ხელშემწყობი პირობების დადგენას დიდი მნიშვნელობა აქვს.

ჩვენი მრავალწლიანი გამოკვლევების შედეგად, ანასეულის კვლევით ინსტიტუტში, რომელსაც ანალოგი არ აქვს, შესწავლილია 51 სხვადასხვა სახეობის სოკო. გაამახვილეთ ყურადღება სწორედ ამ დაავადებებზე, რომელმაც ბოლო წლებში ეს საოცარი, მართლაც მარჩენალი კულტურა კატასტროფამდე მიიყვანა.

გამოვლენილი სოკოებიდან თხილის მცენარისთვის უარყოფითი მნიშვნელობით გამოირჩევა თხილის ნაცრისფერი სიდამპლე _ ის აავადებს ფოთლებს, ახალგაზრდა ყლორტებს და ნაყოფებს, დაავადებულ ორგანოებზე ჩნდება მოწითალო-მოყავისფრო, ხოლო შემდეგ მუქი ყავისფერი სხვადასხვა ფორმისა და ზომის სველი ლაქები, რომლებიც გაშრობისას იღებენ ნაცრისფერს. სოკოს განვითარებისთვის ხელსაყრელ პირობებში ლაქა ფერს არ იცვლის, ინარჩუნებს პირვანდელ ყავისფერს, იფარება ნაცრისფერი ფიფქით, რის შედეგადაც ახალგაზრდა ფოთლები რბილდება, ჭკნება და ცვივა. ნაყოფის დაავადებისას, სოკო ჯერ აავადებს გარეთა ნაწილს, შემდეგ სველი ლაქის სახით, რომელიც თანდათან ყავისფერდება, გადადის ჯერ კიდევ რბილ ნაჭუჭზე და იკავებს ნაყოფის დიდ ნაწილს. დაავადებული უმწიფარი ნაყოფის პერიკარპიუმი შრება, იჭმუჭნება, შიგ ნაყოფი არ ვითარდება, ჭკნება და ცვივა, ხოლო დაავადებული მწიფე ნაყოფი ძლიერ ზიანდება.

გახსოვდეთ, ეს დაავადება უმეტესად გავრცელებულია თხილის შემდეგ ჯიშებზე: გულშიშველა, ხაჭაპურა, დედოფლისთითა და შველისყურა.

თხილის ყავისფერი სიდამპლე _ ის აავადებს ფოთლებს, ყლორტებს, ტოტებს, ნაყოფს. ფოთლებზე მუქი ყავისფერი, სხვადასხვა ზომის მომრგვალებული ფორმის ლაქები ვითარდება. ლაქაზე სოკოს ნაყოფიანობა წვრილი, პატარა ზომის შავი წერტილების სახით ჯგუფურადაა განვითარებული. დაავადებულ ნაყოფებზე მუქი ყავისფერი ლაქები მოშავო ფერის არშიითაა შემოვლებული, რომელზედაც ნაყოფიანობა ისეთივე სახისაა, როგორც ფოთლებზე. დაავადებული ნაყოფი ლპება. ტოტის და ყლორტის ხმობა ყოველთვის წვეროდან იწყება. დაავადებულ და საღ ნაწილს შორის მუდამ მკვეთრი საზღვარია.

თხილის ვარდისფერი სიდამპლე _ ამ დაავადებით ზიანდება როგორც ხეზე, ისეც დაკრეფილი და შენახული. ეს სოკო თავდაპირველად აავადებს ნაყოფის მფარავ ნაწილს, შემდეგ კი რბილ ნაჭუჭს, იქედან შედის თხილის გულში, რის შედეგადაც თხილის გული ყავისფერდება, მწარე გემოს იღებს და ლპება. დაავადებული ნაწილები იფარება მოვარდისფრო ფიფქით.

თხილის ნაცარი _ იგი აავადებს, როგორც კულტურულ, ისე ტყის ჯიშებს. ავადდება ფოთლები, რომლის ქვედა მხარეზე პირველად მოყვითალო, ხოლო შემდეგ მოშავო სხეულები ჩნდება, რომლებიც წარმოადგენენ სოკოს ჩანთიან ნაყოფიანობას _ კლეისტოკარპიუმს ორი ტიპის დანამატით, რითაც ის განსხვავდება სხვა ნაცროვანი სოკოებისგან. სოკო ჩამოცვენილ ფოთლებში ზამთრობს ჩანთიანი ნაყოფიანობით. გაზაფხულზე დაავადება განახლდება ასკოსპორებით, რომლებიც კლეისტოკარპიუმიდან, კედლის მექანიკურად გახსნის შემდეგ, თავისუფლდება. დაავადების გამოჩენა იწყება გაზაფხულის ბოლოს და გრძელდება გვიან შემოდგომამდე.

წინა წლებში თხილის ნაცარი ზაფხულის შუა პერიოდში გამოვლინდებოდა, ძირას ფოთლების ჩამოცვენა მცირე რაოდენობით აგვისტო-სექტემბერში ხდებოდა და მას მცენარისთვის მნიშვნელოვანი მავნეობა არ მოჰქონდა. 2018 წელს თხილის ნაცარი ფართოდ გავრცელდა და თხილს დიდი ზიანი მიაყენა. ფაქტობრივად, 2017-2018 წლებში მოხდა თხილის დაავადებათა აფეთქება _ ეპიფიტოტია.

ეპიფიტოტია გამოიწვია სოკოების განვითარება-გავრცელებისთვის ხელსაყრელი პირობების არსებობამ, ფიტოსანიტარული ღონისძიებების ჩაუტარებლობამ, მავნებელ ხოჭოს _ ფაროსანას გავრცელებამ, რომელმაც ინფექცია სხვადასხვა მცენარეებზე გადაიტანა. საერთოდ მემცენარეობაში სერიოზულ საფრთხეს წარმოადგენს საზღვრებს გარედან ჰაერის ნაკადით შემოტანილი ინფექცია.

თხილის დაავადებათა საწინააღმდეგოდ აუცილებლად თანმიმდევრულად უნდა ჩავატაროთ პროფილაქტიკური ღონისძიებები _ როცა დავასრულებთ მოსავლის აღებას, არსად არ დავტოვოთ, ისე გამოვჭრათ დახავსებული და მღიერებით დასახლებული ღეროები, ტოტები. ძლიერ დაავადებული და გამხმარი ტოტები მოჭრისთანავე გავიტანოთ თხილნარებიდან და დავწვათ. ხშირად არ აკეთებენ ამას ადამიანები და გულგრილად შენიშნავენ, რომ თითქოს, არ აქვს დიდი მნიშვნელობა, დაწვავენ თუ არა. ასევე, აუცილებელია ჩამოცვენილი ფოთლების და ხეზე შერჩენილი დაავადებული თხილის ბურჩხების შეგროვება და დაწვა. გვიან შემოდგომაზე ან ზამთარში საჭიროა თხილის მცენარის ირგვლივ ნიადაგის შემობარვა. ამ დროს დაავადებული მცენარის ნარჩენები, რომლებშიც სოკოები და სხვა მავნე მიკროორგანიზმები იზამთრებენ, ნიადაგის ღრმა ფენებში მოექცევა და ლპება.

თხილის მცენარის სოკოვანი და ბაქტერიული დაავადებების საწინააღმდეგოდ საჭიროა ჩატარდეს სამკურნალო ღონისძიებები, შემდეგი პრეპარატებით, 1% ბორდოს სითხე ან 0,5% სპილენძის ქლორჟანგი ან 0,15-0,2% ზატოსტარი ან იგივე პროცენტით ჯეკოპოტის ან ზახისტის ხსნარი. პირველი შესხურება ვეგეტაციის დაწყებამდე უნდა მოხდეს, მეორე და მესამე შესხურება ვეგეტაციის პერიოდში, 10-15 დღის ინტერვალით. ნაცრის საწინააღმდეგოდ კარგ შედეგს იძლევა დაფქული გოგირდის შეფრქვევა ან კოლოიდური გოგირდის 0,5, 1,5 %-იანი ნაზავი. ეს შეიძლება 4-5-ჯერ გამოიყენო საჭიროების შემთხვევაში.

თხილის დაავადებათა წინააღმდეგ ღონისძიებათა ჩატარების კალენდარულ გეგმას მიყევით თანმიმდევრულად: ზაფხულში, აგვისტოდან, როცა თხილს ვკრეფთ, ნუ დაიზარებთ ნარჩენების, ჩამომსკდარი ტოტების თუ სხვადასხვა ზედმეტი გროვების გატანას, კრეფის პარალელურად. შემოდგომაზე ყველა დაავადების წინააღმდეგ იმოქმედეთ, რაც გამოიხატება თხილნარების სანიტარულ-ჰიგიენური პირობების მაღალი ხარისხით დაცვაში _აუცილებელია მღიერებით დასახლებული და ხავსით დაფარული ტოტების გამოჭრა, ნაკვეთის მოშორებით გატანა და დაწვა. თუმცა, ამ ყველაფერს ბევრი ნაწილობრივ აკეთებს. ამიტომ გვიანდება თხილნარების მთლიანად გაუმჯობესება. გაზაფხულის სავეგეტაციო პერიოდში საჭიროა თხილის ნაცრის და ცრუნაცარა სოკოების, სიდამპლეების, ლაქების, ალტერნარიორიზის, ფუზარიოზული დაავადებების საწინააღმდეგო შესხურება ზუსტად და თანმიმდევრულად.

გახსოვდეთ, როგორც ავადმყოფის სრულად განკურნებისთვის არ შეიძლება დანიშნულების შეცვლა ან რომელიმე პუნქტის გამოტოვება, ისეთივე მიდგომით უნდა მოვუაროთ თხილის მცენარეს, თუ გვსურს საუკეთესო შედეგი და აქედან გამომდინარე ძლიერი საოჯახო ეკონომიკა.

 ლამზირი ბერიძე,
ბიოლოგიის მეცნიერებათა აკადემიური დოქტორი




 ახალი ამბები
  • onoff.ge _ "ლიბერთი ბანკის" მხარდაჭერით შექმნილი ახალი, ინოვაციური ონლაინ პლატფორმა (R)onoff.ge _ "ლიბერთი ბანკის" მხარდაჭერით შექმნილი ონლაინ პლატფორმა, საყოფაცხოვრებო მსხვილი და წვრილი ტექნიკის სახლიდან გაუსვლელად შერჩევის, შეძენისა და საკურიერო მომსახურებით სარგებლობის საშუალებას წარმოადგენს. ამ ეტაპზე onoff.ge-ს ონლაინ კატალოგში 100 000-ზე მეტი პროდუქტია განთავსებული და 100-ზე მეტი მაღაზიის შეთავაზების გაცნობაა შესაძლებელი. Onoff.ge –ზე საკუთარი პროდუქციის დამატება შეუძლია ნებისმიერი ტიპის და ზომის კომპანიას, რომელიც მობილური ტელეფონების, აქსესუარების, კომპიუტერული ტექნიკის, ასევე მსხვილი თუ წვრილი საყოფაცხოვრებო ტექნიკის იმპორტს და გაყიდვას ახორციელებს. პროექტის წარმატებით გაშვება Onoff.ge-ს გუნდის გარდა, კომპანია Wandio-ს და ლიბერთის IT დეპარტამენტისა და ინფორმაციული უსაფრთხოების გუნდის აქტიური თანამშრომლობის შედეგია. მათ მიერ შეიქმნა უსაფრთხო და სანდოობის მაღალი ხარისხით გამორჩეული ვებ პლატფორმა, რომელიც სრულიად აკმაყოფილებს უსაფრთხოების საერთაშორისო სტანდარტებს. ლიბერთის ციფრული ბიზნესის ხელმძღვანელის, ნინო კვიჟინაძის განმარტებით: „Onoff.ge - აერთიანებს ბაზარზე არსებული ტექნიკის მაღაზიების შეთავაზებებს ერთიან ონლაინ სივრცეში. მნიშვნელოვანია, რომ ნებისმიერ მსხვილი და წვრილი ტექნიკით მოვაჭრეს საშუალება აქვს გამოიყენოს ჩვენი პლატფორმა საკუთრი ბიზნესის განვითარებისა და ონლაინ გაყიდვების ზრდისთვის. Onoff.ge-ს დახმარებით მომხმარებელს შეუძლია სხვადასხვა მაღაზიაში, მისთვის სასურველი პროდუქტის საბაზრო ღირებულების მიხედვით არჩევა, ფასებისა და ტექნიკური მახასიათებლების შედარება და შეძენილი ნივთის ერთი ამანათით საქართველოში ნებისმიერ ლოკაციაზე უფასოდ მიღება. საფასურის გადახდა შესაძლებელია როგორც ონლაინ, ასევე კურიერთან პოს-ტერმინალის ... ...
  • „ბეგის დღეები“ საქართველოს პარლამენტის ეროვნულ ბიბლიოთეკაშითბილისში, საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის დამოუკიდებლობის დარბაზში „ბეგის დღეები“ აღინიშნა. ცნობისთვის, ბეგი მამალაძის დაღუპვიდან 4 წელია გასული. ის 2015 წლის 25 მაისს  სისასტიკემ, გაუტანლობამ, გულქვაობამ და გულგრილობამ შეიწირა, თუმცა, მან მისი შემოქმედების ირგვლივ არაერთი ახალგაზრდის გაერთიანება  და საზოგადოების მახსოვრობასა და გულში ადგილის დამკვიდრება გარდაცვალების შემდეგაც შეძლო. ღონისძიებაში, რომელიც 3 დღე გაგრძელდა მონაწილეობა 32-ე და 69-ე საჯარო სკოლების მოსწავლეებმა, ასევე,  ჩუღურეთის მოსწავლე ახალგაზრდობის სახლის თეატრალებმა მიიღეს. ტექნიკური ხარვეზის გამო კი 55-ე საჯარო სკოლის მოსწავლეების სპექტაკლი, რომელიც ბეგი მამალაძის „ჩემი სოფელის“ მიხედვით უნდა დადგმულიყო, პროგრამიდან მოიხსნა. მოსწავლეებმა ბეგი მამალაძის ხსოვნას მიუძღვნეს  ლიტერატურულ-მუსიკალური კომპოზიცია „წვიმად მოვალ და ერთი ძაფი მეც ვიქნები საუკუნო ქსოვაში". მათ წაიკითხეს ლექსები და ნაწყვეტები ბეგი მამალაძის შემოქმედებიდან, გარდა ამისა, 69-ე საჯარო სკოლის მოსწავლეებმა მერაბ კოსტავასა და ზვიად გამსახურდიას შესახებ ფილმი აჩვენეს. ცნობისთვის, მერაბ კოსტავა  1989 წლის 13 ოქტომბერს საეჭვო ვითარებაში დაიღუპა და მის შესახებ ფილმის წარდგენა სწორედ კოსტავას გარდაცვალების თარიღს უკავშირდებოდა, აღსანიშნავია ისიც, რომ  პოეტის და საქართველოს ეროვნული გმირის დაბადების თარიღი 26 მაისია, ხოლო ბეგი მამალაძე რადგან 25 მაისს არის დაღუპული, ამიტომაც მერაბ კოსტავას ბეგი მამალაძის ხსოვნისადმი მიძღვნილ ღონისძიებებზე ხშირად იხსენებენ. როგორც  ბეგი მამალაძის დედა, მარიკა ზედელაშვილი ამბობს, კოსტავას შესახებ ფილმის ჩვენება იყო სიმბოლური, რადგან დამოუკიდებლობის  დარბაზი მათი სულების უკვდავებას ემსახურება. მომავალი თაობა კი ამ წინაპრების მაგალითებზე უნდა აღიზარდოს. რაც შეეხება ბეგი მამალაძის ხსოვნის დღეებს, ზედელაშვილის თქმით, ბეგის დღეების ჩატარების იდეა გასულ წელს გიორგი კეკელიძესთან შეხვედრისას გაჩნდა. დამოუკიდებლობის დარბაზში 15 ოქტომბრიდან 17 ოქტომბრის ჩათვლით ბეგი მამალაძის ნამუშევრებიც გამოიფინა. მისი ხსოვნისადმი მიძღვნილი დღეები კი ჩუღურეთის მოსწავლე ახალგაზრდობის სახლის თეატრალების სპექტაკლითა და აქციით „ნუ მოკლავ“ დასრულდა. როგორც რეჟისორი, ლევან ხაზიური  „გურია ნიუსთან“ საუბრისას ამბობს, ბეგი მამალაძის ნაწერების გაცოცხლებით სურთ ადამიანებს დაანახონ, რომ პრობლემის მოსაგვარებლად არაერთი გზა არსებობს, მაგრამ არა მკვლელობა. „ახალგაზრდა ადამიანის სიკვდილი ძალიან მტკივნეულია, განსაკუთრებით, ასეთი გმირი დედისთვის, რომელიც ასე მყარად დგას და პირადად მე მიკვირს,  საიდან გამონახა ამდენი ძალა ამ ქალბატონმა. რაც შეეხება ღონისძიებას,  გავაცოცხლეთ ბეგი მამალაძის არაჩვეულებრივი და საკმაოდ სიღრმისეული ნაწერები, პატარა მინიატურები. გვინდა, დავანახოთ მომავალ თაობას და ზოგადად ნებისმიერ ადამიანს, რომ არ უნდა მოკლა, რადგან გამოსავალი არსებობს ძალიან ბევრი და დაბალი დონე არის ერთი ადამიანის მიერ მეორე ადამიანის სიცოცხლის გამოსალმება“,_ ამბობს ხაზიური. რეჟისორის თქმით, მოზარდი ცუდ ნაბიჯს მარტივად დგამს, საითკენაც ხშირ შემთხვევებში მშობელთან არამეგობრული ურთიერთობა და კომუნიკაციის არ ქონა უბიძგებს. „პრობლემა უმეტესად მოდის მშობელს და მოზარდს შორის არამეგობრული დამოკიდებულებიდან, კომუნიკაციის არ ქონიდან.  როცა მოზარდი იგებს, რომ დედა ან მამა ეწინააღმდეგება,  უკვე ქვეცნობიერად აკეთებს ცუდს და ცუდ ნაბიჯს დგამს. არ მინდა ვინმეს შეურაცხყოფა მივაყენო.  ალბათ,  თვითონ ოჯახში უნდა ვიფიქროთ როგორ აღვზარდოთ, სკოლებში უნდა იყოს პედაგოგიკა, აღმზრდელობითი საუბრები ასეთი ასაკის მოზარდებთან, როცა ძალიან მარტივია ცუდი ნაბიჯის გადადგმა“,_ ამბობს ... ...
  • თეთრიწყაროში დასაქმებისა და პროფესიული განათლების ფორუმი გაიმართათეთრიწყაროში დასაქმებისა და პროფესიული განათლების ფორუმი გაიმართა. ფორუმის მიზანს, ადგილობრივი სამუშაოს მაძიებლების პროფესიული გადამზადების კოლეჯებთან და დამსაქმებლებთან დაკავშირება, ხოლო დამსაქმებლებისთვის ახალი კვალიფიციური კადრების მოძიება წარმოადგენდა.   ღონისძიებაში პროფესიული განათლების 11 კოლეჯმა და 23-მა მსხვილმა კომპანიამ, მათ შორის,   ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი და RDFG-ის ხელშეწყობით განხორციელებული სოფლის განვითარების პროექტების წარმომადგენლებმა მიიღეს მონაწილეობა.  დამსაქმებლებმა სამუშაოს მაძიებლებს 300-მდე აქტიური ვაკანსია შესთავაზეს.  RDFG-ის თავმჯდომარემ ვანო გრიგოლაშვილმა ფორუმის მონაწილებს ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი დასაქმების ხელშეწყობისა და პროფესიული გადამზადების პროგრამების შესახებ მიაწოდა ინფორმაცია. სოციალური მომსახურების სააგენტოს დირექტორის მოადგილემ ლევან გოგოძემ კი, დასაქმების თანამედროვე გამოწვევებზე, სახელმწიფო სტრატეგიასა და პროგრამებზე ისაუბრა. გარდა ამისა, სხვადასხვა სფეროში დასაქმებულმა წარმატებულმა ადამიანებმა, ფორუმის მონაწილეებს თავიანთი ისტორიები გაუზიარეს, თუ როგორ შეიძლება  გახდე კონკურენტუნარიანი შრომის ბაზარზე. ღონისძიების მიმდინარეობისას,  ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი პროექტის „სოფლის მდგრადი განვითარება თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში“ ფარგლებში, პროფესიული მომზადება-გადამზადების კურსების 30 უფასო ვაუჩერი გათამაშდა. გამარჯვებულებმა  პროფესია  საკუთარი ინტერესების შესაბამისად შეარჩიეს. ევროკავშირის მიერ დაფინანსებული პროექტი „სოფლის მდგრადი განვითარება თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში“ ევროკავშირის პარტნიორი ასოციაციის „სამხარეო განვითარება მომავალი საქართველოსთვის“ (RDFG) მიერ ხორციელდება. პროექტი, მიზნად თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში ცხოვრების ხარისხის გაუმჯობესებას ისახავს, რაც ინოვაციური სოციო-ეკონომიკური მოდელების დანერგვითა და გადაწყვეტილების მიღების პროცესში სამოქალაქო, კერძო და საჯარო სექტორის წარმომადგენლების ჩართვის მეშვეობით მიიღწევა. ამ მიზნით, RDFG თანამშრომლობს აგრო-ტექონოლოგიების ასოციაციასთან (ATA) და ლიეტუვის ადგილობრივი განვითარების ჯგუფების ქსელთან (VVGT). ევროკავშირი საქართველოს სოფლისა და სოფლის მეურნეობის განვითარებას ხელს უწყობს სოფლისა და სოფლის მეურნეობის განვითარების ევროპის სამეზობლო პროგრამის, ENPARD-ის ფარგლებში. საქართველოში პროგრამა 2013 წლიდან, 179.5  მილიონი ევროს ბიუჯეტით ხორციელდება და მის მიზანს სოფლად სიღარიბის შემცირება წარმოადგენს. პროგრამა ეხმარება საქართველოს მთავრობას, ასევე, ადგილობრივ თემებთან მომუშავე არასამთავრობო ... ...
  • “მინდა წესიერად და ადამიანურად მოიქცნენ“ - რა ხდება ფანჩატურში“ვიცი, თქვენ დაწერეთ, რომ ქალაქ ოზურგეთში, ჭავჭავაძის ქუჩაზე ერთ-ერთი კორპუსის ეზოში მდებარე ფანჩატურიდან  ორი სკამი  და ერთი მაგიდა აიღეს. ახლა  დგას და ნახეთ, რა მ დგომარეობა არის. საშინელება ხდება და სიბინძურეა, ამას აკეთებს ახალგაზრდობა და ძალიან მტკივა გული. არ გეუბნები ამას ნიშნის მოგებით, მინდა წესიერად და ადამიანურად მოიქცნენ.“ - თქვა “გურია ნიუსთან“ საუბრის დროს ერთ-ერთმა ადგილობრივმა. ოზურგეთში, ერთ-ერთი კორპუსის ეზოში მდებარე ფანჩატურში და მის ირგვლივ მართლაც ისეთი მდგომარეობა, რომლის ნახვა განწყობას გაგიფუჭებს. ამავე თემაზე: http://gurianews.com/article/mtavari/sazogadoeba/davisvenet-kalak-ozurgetshi-panchaturidan-skamebi-da-magida-aighes ... ...
  • “დაანებონ ლიხაურს და შემოქმედს თავი“ _ აშენდება თუ არა ლიხაურში ქვესადგური“ყველა ლიხაურს რატომ უტევს? ხვალ 17 ოქტომბერს,12 სთ ზე,კომპანია "სლრ ცუნსულტინგ" მართავს შეხვედრას სოფ.ლიხაურში. თემა-მძლავრი ელექტრო გადამცემი სადგურის მშენებლობა და გარემოზე დაკვირვების განხილვა. მსურს მოგახსენოთ, რომ სოფელი ლიხაური არის, უნიკალური ბუნების, ხეობის და უძველესი ისტორიის მქონე ტურისტული ზონა. ოზურგეთის ერთ-ერთი მარგალიტი. მჭიდროდ დასახლებული სოფელი. აქ, მის ტერიტორიაზე ასეთი სადგურის მშენებლობა, ყოვლად დაუშვებელია. ააშენონ ლიხაურის ტერიტორიის გარეთ. ყველა როგორ უტევს სოფელ ლიხაურს. ხან კლდის ნგრევა, კარიერები, ახლა სადგური გვაკლია. ავსახლდეთ სოფლიდან? ელექტრო მაგნიტურ გამოსხივებას სად გავექცეთ?“ - ეს ინფორმაცია სოციალურ ქსელში, გადავარჩინოთ გურიის მდინარეებს ერთ-ერთმა დამფუძნებელმა ირმა გორდელაძემ გაავრცელა. შეხვედრა სოფელ ლიხაურში მართლაც შედგა, მაგრამ დარბაზში ცარიელი სკამები უფრო ჭარბობდა, ვიდრე ხალხი. როგორც სოფელში აღნიშნეს, მოსახლეობა ინფორმირებული არ იყო და სწორედ ეს აჩენს ეჭვის საფუძველს, რომ ლიხაურისთვის კარგი არ კეთდება. შეხვედრაზე ითქვა, რომ  სოფელ ლიხაურში 220 კილოვატიანი ქვესადგურის მშენებლობა იგეგმება. თინა დობორჯგინიძე, ლიხაურის საჯარო სკოლის პედაგოგი: ისე ნურავინ იფიქრებს, რომ ჩვენ განვითარების წინააღმდეგი ვართ. ძალიან კარგად ვიცით, რომ სახელმწიფოს აქვს თავისი ინტერესები, თუმცა... სახელმწიფო ადამიანებისთვის არსებობს უპირველეს ყოფვლისა. ადამიანებს ამ ჰესის წინააღმდეგი არის იმიტომ, რომ ჩვენ ბევრჯერ მოგვიაწია ლიხაურის დაცვა, ფაქტიურად ომში ვიყავით ჩართული. ეს იყო კარიერების თემა, ეს იყო ციხის თემა, ეს იყო მიწის თემა და არაერთი საკითხი, რომელიც ჩვენი სოფლისთვის მიუღებელია. რატომ? ლიხაური არის ერთ-ერთი საუკეთესო სოფელი გურიაში და მას პატრონობა ჭირდება და არა დაქცევა, განადგურება.  ირმა გორდელაძე: “ლიხაური არის ტურისტული ზონა და ეს ქვესადგური სხვა ადგილას ააშენონ, სადაც ადამიანებს და ბუნებას არ შეეხებიან. დაგვანებონ  ლიხაურს და შემოქმედს თავი, ამ ბოლო დროს ძალიან ამ სოფლებს გადაეკიდნენ და ყველას მივმართავთ, ნუ მიდიხარ ხალხის საწინააღმდეგო მხარეს. ვანო მუმლაძე, "სლრ ცუნსულტინგ საერთაშორისო პროექტების უფროსი ინჟინერი: “ეს პროექტები ხალხის კეთილდღეობისთვის კეთდება. ჩვენი შეხვედრა ემსახურება მხოლოდ ერთ მიზანს, რაც შეიძლება ინფორმირებული იყოს მოსახლეობას და მათ უნდა გავაცნოთ რამხელა მნიშნელოვანია ამ პროექტების განხორციელება ქვეყნისთვის და გურიის რეგიონისთვის.“ მთავარი კითხვა შედგება თუ არა სოფელ ლიხაურში 220 კილოვატიანი ქვესადგურის მშენებლობა ამ ეტაპისთვის პასუხის გარეშე ... ...

არქივი

კარმიდამო ჩემი

ციტრუსოვანთა დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ უფრო უნდა გავააქტიუროთ

მეციტრუსეობა საქართველოს სუბტროპიკული სოფლის მეურნეობის...

მოცვის კულტურა სოფლის ხვალინდელი დღეა (R)

მოცვის კულტურის გაშენებით დაინტერესებულმა პირებმა...

გურიაში გოჯიბერის გაშენება პერსპექტიულია

არსებობს მცენარეთა ისეთი პერსპექტიული, პოპულარული...

ულამაზესი, "მორჩილი" სურო და ლიანებით გამოხატული სილამაზე

სუროს დეკორატიულობა განსაკუთრებით თვალში საცემი...

როგორ შევინახოთ სათესლედ და სანელებლად გამოსაყენებელი ბოსტნეული

სხვადასხვა ბოსტნეული, განსაკუთრებით, სანელებლები, როგორიცაა...

როგორ ვებრძოლოთ კოღოებს ხალხური მეთოდებით

კოღოები ნამდვილადაა დიდი თავსატეხი. არც...

როგორ გახდა იდეალური დედა იდეალური მეწარმე

ქალი, რომლის ცხოვრება საგანგებოდ შექმნილი...

საზამთრო გურიის პირობებში

ზოგადად, დასავლეთ საქართველოში საზამთროს მოყვანა...

შევარჩიოთ ტყემლის ჯიშები და მეტი ყურადღება დავუთმოთ მის გაშენებას

ტყემლის კულტურა საქართველოში უძველესი დროიდან...

სახის მოვლის ნატურალური საშუალებები

მუდამ სილამაზესა და სიკოხტავეზე მოფიქრალ...
ზაფრანი

ჰოლივუდელების საყვარელი წიგნები

ბრიუს უილისის რჩეული წიგნია, ჰეროდოტეს...

ყველაზე მომხიბლავი ქერა მსახიობები

ქერა თუ შავთმიანი? სხვადასხვა გამოკვლევებით...

ერთ დროს უსახლკარო ვარსკვლავები

თინეიჯერულ ასაკში ჯიმ ქერი ოჯახთან...

კოკა-კოლას სასარგებლო თვისება

დღესდღეობით თითქმის ყველამ იცის კოკა-კოლას...

რატომ უნდა დადოთ საწოლთან გაჭრილი ლიმონი

ლიმონი ვიტამინი C-ს წყაროა. გარდა...

სიზმრის ახსნა

კბილის გატეხვა ან ამოღება -...